01.10.2026r. WPF i planowanie budżetu na 2027 po zmianach Najważniejsze kwestie dotyczące planowania o których powinien wiedzieć Przewodniczący Rady Gminy/Powiatu
Szanowni Państwo,
Przewodniczący Rad
zapraszam serdecznie na pierwsze w tym roku spotkanie Podkarpackiego Forum Przewodniczących Rad Gmin, Miast i Powiatów w Rzeszowie, zaplanowane na 01 października 2026 r. (czwartek), w godz. 16:00 – 19:00 w Hotelu B&B w Rzeszowie, przy ul. Artura Grottgera 28 (naprzeciwko Dworca PKP). Mogą Państwo skorzystać z podziemnego parkingu przy dworcu PKP w Rzeszowie lub podziemnego parkingu w Budynku Galerii Center Park Rzeszów (wjazd od strony ulicy Żeromskiego)
Tematem spotkania będzie: "WPF i planowanie budżetu na 2027 po zmianach Najważniejsze kwestie dotyczące planowania o których powinien wiedzieć Przewodniczący Rady Gminy/Powiatu"
PROGRAM:
1. Skąd samorząd ma pieniądze? Dochody JST po zmianie systemu finansowania
- dochody własne, podatki i opłaty lokalne – na które dochody rada ma rzeczywisty wpływ,
- PIT i CIT w nowym systemie – dlaczego znaczenie ma dochód podatników, a nie tylko wpływy podatkowe do budżetu państwa,
- subwencja ogólna i potrzeby finansowe: oświatowe, wyrównawcze, rozwojowe, ekologiczne
i uzupełniające – co z tego mechanizmu powinien rozumieć radny. Ustawa o dochodach JST określa obecnie zarówno źródła dochodów, jak i zasady ustalania potrzeb finansowych samorządów.
2. Budżet gminy/powiatu j jak go czytać, żeby wiedzieć, na co się głosuje?
- dochody, wydatki, wynik budżetu, przychody i rozchody – najważniejsze zależności bez księgowego żargonu,
- deficyt nie zawsze oznacza problemy, a nadwyżka nie zawsze oznacza dobrą sytuację finansową,
- procedura uchwalania i zmiany budżetu: kiedy radny może zgłosić poprawkę, czego rada nie może zmienić samodzielnie i gdzie pojawiają się najczęstsze spory z organem wykonawczym.
3. WPF – prognoza finansowa czy lista przyszłych obietnic?
- co WPF mówi o przyszłości gminy i dlaczego nie należy analizować jej w oderwaniu od budżetu,
- przedsięwzięcia, inwestycje, dług i przyszłe obciążenia – dzisiejsza decyzja rady może ograniczyć możliwości kolejnych budżetów,
- plan a rzeczywistość – jak sprawdzić, czy prognoza jest rzeczywiście wykonalna. Realistyczność WPF powinna oznaczać wiarygodny obraz najbardziej prawdopodobnego przebiegu przyszłych wielkości finansowych, a nie tylko formalne spełnienie wskaźników.
4. Po co JST art. 242 i 243 ustawy o finansach publicznych?
- art. 242 – dlaczego wynik bieżący jest jednym z najważniejszych sygnałów kondycji finansowej gminy,
- art. 243 – ile długu gmina może obsłużyć i dlaczego samo spełnienie wskaźnika nie oznacza jeszcze, że stać ją na kolejne zobowiązania,
- zdolność ustawowa, zdolność kredytowa i rzeczywista zdolność do spłaty - trzy różne rzeczy.
5. Czy nasz samorząd naprawdę stać na kolejne inwestycje?
- jak radny może ocenić kondycję finansową gminy na podstawie kilku podstawowych danych: nadwyżki operacyjnej, zadłużenia, obsługi długu, wydatków bieżących i płynności,
- plan a wykonanie – czego można dowiedzieć się z kilku lat realizacji budżetu,
- gdzie szukać ryzyk i potencjalnych oszczędności: oświata, administracja, gospodarka komunalna, wynagrodzenia i usługi. W praktycznych analizach JST właśnie trwałość nadwyżki operacyjnej
i kontrola kosztów bieżących okazują się często ważniejsze dla możliwości inwestowania niż sam nominalny poziom długu.
6. Jak finansować rozwój i nie zablokować przyszłych budżetów?
- środki własne, dotacje, kredyt, pożyczka i obligacje – nie istnieje jeden najlepszy instrument dla każdej inwestycji,
- kiedy zadłużenie może być racjonalnym sposobem finansowania rozwoju, a kiedy staje się problemem,
- koszt pieniądza, okres spłaty, karencja i harmonogram – dlaczego dla budżetu czasami ważniejsze jest kiedy trzeba spłacać, niż samo oprocentowanie. Ustawa pozwala JST wykorzystywać kredyty, pożyczki i papiery wartościowe m.in. do finansowania planowanego deficytu oraz spłaty wcześniej zaciągniętych zobowiązań.
PROWADZĄCY:
Doradca samorządowy. Praktyk z 24 letnim doświadczeniem w zarządzaniu finansami samorządowymi, przygotowywaniu Wieloletnich Planów Finansowych, biznesplanów i opracowań analitycznych dla JST i Spółek Komunalnych.
Proszę o potwierdzenie udziału na maila monika.wedrychowicz@frdl.rzeszow.pl
W razie dodatkowych pytań proszę o kontakt mailowy lub telefoniczny 17 850 74 20
post@frdl.rzeszow.pl lub monika.wedrychowicz@frdl.rzeszow.pl
Z wyrazami szacunku,
Monika Wędrychowicz
Koordynator Forum