Jak przygotować się do wdrażania zmian w sieciach gminnych szkół i przedszkoli po nowelizacji prawa oświatowego w 2026 roku? Nowe zasady likwidacji, przekształcania, tworzenia zespołów i filii oraz wdrażania zmian w sieci publicznych przedszkoli oraz szkół podstawowych i granic ich obwodów. Tworzenie i rozwiązywanie zespołów oraz wyłączanie z zespołów

• W wielu samorządach funkcjonują szkoły/przedszkola, do których uczęszcza kilku lub kilkunastu uczniów i z tego powodu oraz z powodu innych przyczyn, wynikających ze specyfiki działania sieci szkół/przedszkoli na danym terenie, organy prowadzące podejmują decyzje o ich likwidacji, przekształceniu lub połączeniu w zespół. Wiąże się to z koniecznością przeprowadzenia, w ściśle określonym przez prawo czasie, określonych procedur i spełnienia wielu warunków. I choć zgodnie z kalendarzem ustalonym w prawie oświatowym miesiące styczeń i luty to czas podejmowania decyzji dotyczących zamiaru przekształcenia lub likwidacji jednostek oświatowych, to jednak do takich działań należy się przygotować z dużym wyprzedzeniem czasowym, tym bardziej, że od 25 kwietnia 2026 r. obowiązują nowe procedury wprowadzone przepisami ustawy z 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2026 r. poz. 504).
• Powyższa nowelizacja wprowadziła istotne zmiany w zasadach likwidacji, przekształcania i funkcjonowania szkół, szczególnie małych placówek. Duże znaczenie praktyczne ma zmieniona procedura likwidacji szkoły publicznej. Tak jak przed nowelizacją – będzie mogła ona być zlikwidowana przez jej organ prowadzący z końcem roku szkolnego, po zapewnieniu uczniom przez ten organ możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, prowadzonej przez jst, a w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe – kształcącej także w tym samym lub zbliżonym zawodzie. Organ prowadzący będzie jednak musiał uwzględnić nowe obowiązki informacyjne, zrealizować publikację informacji w BIP, przeprowadzić konsultacje społeczne oraz odpowiednio udokumentować przebieg całej procedury. Zmianie ulegają również zasady uprawnień i udziału właściwego kuratora oświaty. Nie bez znaczenia pozostają przepisy dotyczące organizacji sieci szkół i obwodów, szkół filialnych i zespołów szkół i placówek. W/w nowela przewiduje również alternatywne rozwiązania dla małych szkół, m.in. możliwość tworzenia szkół o ograniczonej strukturze klas, szkół filialnych czy wykorzystania infrastruktury małych szkół do realizacji innych zadań. Ważną nowością jest obowiązek gminy dotyczący opisania drogi ucznia do innej szkoły po likwidacji dotychczasowej. Dostępne w tym zakresie opcje musi sprawdzić kurator – jest zobowiązany także do przeprowadzenia oględzin nie tylko w szkole, której dotyczy likwidacja, lecz także w szkole lub w szkołach, wskazanych jako miejsce kontynuowania nauki.
• Co istotne, błędy proceduralne mogą skutkować zakwestionowaniem podjętych rozstrzygnięć. Dlatego tak ważne jest odpowiednie przygotowanie i zaplanowanie procedury, właściwe przygotowanie wszelkich analiz, uchwał i dokumentacji, wybór rozwiązania najlepiej odpowiadającego lokalnym potrzebom oraz przeprowadzenie konsultacji społecznych w nowej formule.
• Podczas szkolenia udzielimy praktycznych wskazówek, pozwalających właściwie przygotować i zrealizować czynności, prowadzące do zmian w sieci. Przedstawimy katalog danych i informacji, którymi powinien dysponować samorząd zanim przystąpi do działań formalno-prawnych polegających na uruchomieniu procedury. Omówimy całościowo proces likwidacji czy przekształcenia jednostki oświatowej, proces tworzenia bądź rozwiązania zespołu jednostek oświatowych. Podpowiemy, jak w konsekwencji tych działań w praktyce uchwalić nową sieć szkół i przedszkoli. 
• Przybliżymy przepisy Prawa oświatowego oraz zwrócimy uwagę na praktyczne aspekty ich stosowania, istotne terminy oraz omówimy przykładowe dokumenty, niezbędne do właściwego przeprowadzenia zmian.

• Analiza postępowania w przypadku zamiaru likwidacji szkoły/przedszkola, zarówno pod względem konieczności zastosowania ściśle określonej procedury, wynikającej z przepisów prawa, jak i sprawnego skoordynowania czynności prowadzących do likwidacji.
• Przedstawienie przykładów orzecznictwa w zakresie uzyskania pozytywnej opinii kuratora oświaty w sprawie zamiaru likwidacji, czy przekształcenia szkoły/przedszkola, według którego rola organu nadzoru pedagogicznego nie powinna polegać na szukaniu przesłanek dla utrzymania likwidowanej szkoły, lecz powinna skoncentrować się na wskazaniu ustawowych podstaw dla braku zgody na likwidację szkoły wobec istnienia realnej groźby niewykonania przez jst konkretnego obowiązku ustalonego ustawą.
• Analiza, wynikających z ww. orzeczeń praktycznych wskazówek dla samorządów, realizujących procedurę likwidacji szkoły/przedszkola.
• Wskazanie:
  • obowiązków rady gminy, wójta/burmistrza oraz dyrektora likwidowanej szkoły,
  • warunków likwidacji/ograniczenia stopnia organizacji szkoły,
  • terminów realizacji poszczególnych czynności,
  • zawartości uchwały intencyjnej oraz jej uzasadnienia,
  • kryteriów przyjmowanych przez kuratorów oświaty do opinii o likwidacji,
  • innych praktycznych informacji, także tych, wynikających z wieloletniego doświadczenia zawodowego eksperta, prowadzącego szkolenie.
• Możliwość uzyskania odpowiedzi na pytania i konsultacji podczas szkolenia z prawnikiem, specjalizującym się w prawie oświatowym i doradzającym wielu samorządom w sprawach związanych z organizacją i finansowaniem oświaty, a także prawem pracy.

Wójtowie/burmistrzowie/prezydenci miast/ starostowie, sekretarze jst, pracownicy jednostek samorządu terytorialnego, wykonujący zadania z zakresu oświaty oraz wszyscy zainteresowani tematem szkolenia.

Doświadczony wykładowca, współpracownik kancelarii adwokackiej, ekspert z zakresu prawa pracy w oświacie, zarządzania edukacją, finansów publicznych, konsolidacji obsługi wspólnej w administracji publicznej. Trener szkoleń z zakresu prawa oświatowego, finansowania oświaty, zarządzania oświatą, systemu informacji oświatowej. Autor wielu opracowań i publikacji, m.in. książki: „Centra Usług Wspólnych w samorządach”. Współautor nowelizacji przepisów ustawy Karta nauczyciela. Konsultant i doradca korporacji samorządowej – związku gmin, wykładowca uczelni wyższej. Redaktor opinii prawnych publikowanych w systemie INFOR.